Nhưng trước ngày khai cuộc, một chuyển động đáng chú ý đã xuất hiện: từ nền móng T&T Group tạo ra, nhiều doanh nghiệp bắt đầu cùng góp tài chính, công sức và trách nhiệm vào đội bóng của địa phương.
Ngày 13/9, FC Thái Nguyên sẽ tiếp Quy Nhơn United trên sân vận động Thái Nguyên trong trận ra quân tại Giải hạng Nhất. Nhưng cột mốc đáng chú ý của đội bóng đã xuất hiện trước trận đấu này: ngày càng nhiều doanh nghiệp Thái Nguyên bắt đầu cùng chung tay vì đội bóng quê hương.
 |
| Từ nền móng do T&T Group tạo ra, đã có hàng chục doanh nghiệp của Thái Nguyên cùng chung tay tạo nên khoản tài trợ 115 tỷ đồng cho CLB hạng Nhất này. Ảnh: T&T. |
Tại lễ ra mắt FC Thái Nguyên cuối tháng 8, 32 đơn vị, doanh nghiệp đã cam kết đồng hành, tài trợ cho câu lạc bộ với tổng số tiền trên 115 tỷ đồng, trong đó riêng phần đóng góp của T&T Group là 26 tỷ đồng. Trước đó ba ngày, tại chương trình “Trà sáng cùng doanh nhân”, đã có nhiều doanh nghiệp, đơn vị đăng ký góp sức cho đội bóng.
Nhìn riêng, hơn 115 tỷ đồng là con số lớn. Nhưng nếu nhìn lại hành trình T&T Group đồng hành với bóng đá Thái Nguyên từ năm 2019, điều đáng quý hơn là sự hỗ trợ ban đầu ấy đã khơi dậy tinh thần chung tay của nhiều doanh nghiệp. Từ chỗ T&T Group đi trước, ngày càng có thêm những nguồn lực tại địa phương cùng góp sức cho đội bóng.
T&T Group đi trước từ năm 2019
FC Thái Nguyên được hình thành trên cơ sở tiếp nhận đội Trẻ Hà Nội vừa giành quyền dự Giải hạng Nhất. Thái Nguyên không chỉ có suất thi đấu, mà còn được chuyển giao lực lượng cầu thủ, ban huấn luyện và nền tảng chuyên môn để có thể bước ngay vào mùa giải mới.
T&T Group, doanh nghiệp do ông Đỗ Quang Hiển làm Chủ tịch HĐQT, còn hỗ trợ thêm nguồn lực cho một số hạng mục cấp thiết trong thời gian địa phương hoàn tất các thủ tục bố trí ngân sách.
 |
| Xuất phát từ mong muốn được cống hiến, lan tỏa tình yêu bóng đá đến nhiều địa phương trên cả nước, bầu Hiển đã tặng đội bóng cho nhiều địa phương như TPHCM, Hà Tĩnh, Phú Thọ và gần nhất là Thái Nguyên. Ảnh: T&T. |
Tại lễ ra mắt, Phó chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên Dương Văn Lượng đã dành một phần đáng kể trong phát biểu để nói về T&T Group và bầu Hiển:
“Trong buổi ra mắt hôm nay, thay mặt lãnh đạo tỉnh, cho phép tôi được bày tỏ sự trân trọng và cảm ơn sâu sắc đối với Tập đoàn T&T và cá nhân ông Đỗ Quang Hiển, Chủ tịch Tập đoàn T&T đã dành cho tỉnh Thái Nguyên sự quan tâm, tình cảm và những hỗ trợ hết sức quý báu. Đây không chỉ là sự chuyển giao một câu lạc bộ bóng đá, đó còn là một sự trao gửi niềm tin, sự đồng hành về nguồn lực, kinh nghiệm và tâm huyết, mở ra cơ hội cho bóng đá Thái Nguyên bước sang một giai đoạn mới theo hướng chuyên nghiệp, bài bản và bền vững hơn. Tỉnh Thái Nguyên tin tưởng rằng với sự đồng hành hôm nay là việc tiếp tục chặng đường hợp tác lâu dài, hiệu quả và ngày càng sâu sắc hơn nữa giữa Thái Nguyên và Tập đoàn T&T trong lĩnh vực thể thao cũng như các lĩnh vực khác”.
Trong phát biểu ấy, hai chữ đáng chú ý nhất có lẽ là “niềm tin”. Niềm tin không thể đo bằng một con số cụ thể. Nhưng ở Thái Nguyên, nó đang được thể hiện bằng việc ngày càng có thêm doanh nghiệp cùng góp sức cho đội bóng vừa ra đời. Nếu T&T tiếp tục đảm nhận phần lớn nguồn lực để duy trì FC Thái Nguyên trong nhiều năm, họ vẫn có thể tạo nên một đội bóng mạnh.
Nhưng cách đang hình thành ở Thái Nguyên có một điểm khác: T&T đi trước, đặt nền móng; sau đó doanh nghiệp địa phương và những nguồn lực khác cùng tham gia. Và có lẽ, giá trị lớn nhất của sự hỗ trợ ấy nằm ở chỗ nó không dừng lại ở T&T. Niềm tin ấy cũng không được tạo ra chỉ trong một lễ ra mắt.
Cuối năm 2019, đội bóng đá nữ Thái Nguyên đứng trước nguy cơ giải thể vì khó khăn kinh phí. Thu nhập thấp khiến một số cầu thủ phải tạm rời sân cỏ để làm công nhân. T&T Group bước vào lúc đó: doanh nghiệp tài trợ toàn diện, cải thiện chế độ để cầu thủ có thể tiếp tục sống với nghề.
Đến năm 2022, Thái Nguyên T&T trở thành đội tiên phong trả phí chuyển nhượng trong bóng đá nữ Việt Nam.
Năm 2024, đội chiêu mộ những tuyển thủ hàng đầu như Trần Thị Kim Thanh, Nguyễn Thị Bích Thùy, Trần Thị Thu và mời Quả bóng vàng Việt Nam Văn Thị Thanh làm HLV trưởng. Thái Nguyên T&T sau đó lần đầu giành huy chương đồng quốc gia. T&T tiếp tục ký gói tài trợ 45 tỷ đồng cho năm năm tiếp theo.
Nhìn lại các thời điểm ấy có thể thấy một điểm chung, T&T thường bước vào ở những thời điểm bóng đá Thái Nguyên còn nhiều khó khăn và chưa có nhiều nguồn lực sẵn sàng tham gia.
 |
| Tổng Giám đốc Mai Xuân Sơn (comple đen) đại diện cho Tập đoàn T&T Group trao tài trợ 26 tỷ đồng cho bóng đá Thái Nguyên. Ảnh: T&T. |
Năm 2019, đội nữ Thái Nguyên còn lo chuyện tồn tại. Năm 2022, thị trường chuyển nhượng trong bóng đá nữ Việt Nam gần như chưa hình thành. Năm 2026, Thái Nguyên vẫn chưa có một đội bóng nam chuyên nghiệp mang tên địa phương.
Bảy năm sau ngày bắt đầu với bóng đá nữ, Thái Nguyên không chỉ có một đội nữ đủ khả năng cạnh tranh thành tích cao mà còn có thêm một đội nam ở Giải hạng Nhất. Quan trọng hơn, quanh đội bóng mới đã bắt đầu hình thành sự chung tay của nhiều doanh nghiệp và nguồn lực tại địa phương.
Đội bóng không của riêng ai
Bóng đá thế giới có nhiều mô hình sở hữu rất khác nhau, nhưng những câu lạc bộ tồn tại bền vững thường có một đặc điểm chung: đội bóng không chỉ phụ thuộc vào nguồn lực và quyết định của một cá nhân hay doanh nghiệp.
J.League của Nhật Bản từ lâu đặt ra triết lý để câu lạc bộ gắn với địa phương, với sự tham gia của người dân, chính quyền và doanh nghiệp. Kashima Antlers là một ví dụ đáng tham khảo. Tiền thân của đội bóng là CLB Sumitomo Metal. Khi bước vào bóng đá chuyên nghiệp năm 1991, công ty vận hành Kashima Antlers được thành lập với sự góp vốn của 5 chính quyền đô thị trong khu vực Kashima và 43 doanh nghiệp địa phương. Cách làm ấy giúp đội bóng ngay từ đầu không chỉ gắn với một doanh nghiệp, mà trở thành một phần của cả cộng đồng địa phương.
Ở Đức, nguyên tắc 50+1 yêu cầu hội viên câu lạc bộ luôn giữ đa số quyền biểu quyết, qua đó hạn chế việc một nhà đầu tư bên ngoài có thể kiểm soát hoàn toàn đội bóng. Không mô hình nào trong số đó giống hoàn toàn câu chuyện đang diễn ra tại Thái Nguyên. Nhưng tất cả gặp nhau ở một nguyên tắc: một đội bóng càng có nhiều người cảm thấy mình có trách nhiệm với nó, khả năng tồn tại lâu dài càng lớn.
Đó cũng là nền tảng của một mô hình xã hội hóa thể thao bền vững. Xã hội hóa không chỉ dừng ở việc tìm được một doanh nghiệp đủ mạnh để đảm nhận phần lớn nguồn lực cho đội bóng. Nếu mọi hoạt động vẫn phụ thuộc vào một nguồn lực duy nhất, nền tảng lâu dài vẫn chưa được bảo đảm.
Mức phát triển cao hơn là khi doanh nghiệp, người hâm mộ và cộng đồng địa phương bắt đầu coi đội bóng là một phần của đời sống địa phương và tự nguyện chia sẻ trách nhiệm. Khi đó, đội bóng không chỉ được nuôi bằng nguồn lực của một doanh nghiệp, mà còn bằng sự chung tay của cả cộng đồng địa phương.
Không còn cần làm tất cả
Ngày 11/9, Giải hạng Nhất bắt đầu. Hai ngày sau, FC Thái Nguyên sẽ bước vào trận đầu tiên trước Quy Nhơn United. Từ thời điểm này, câu chuyện sẽ được đo bằng kết quả thi đấu, khán giả trên sân, cách đội bóng được quản lý, công tác đào tạo trẻ và khả năng tạo ra bản sắc của chính Thái Nguyên.
Hơn 115 tỷ đồng cam kết ở lễ ra mắt cũng mới chỉ là điểm khởi đầu. Nhưng trước trận đấu đầu tiên, nền tảng cho một sự đồng hành rộng hơn đã bắt đầu hình thành. Từ chỗ T&T bước vào bóng đá nữ Thái Nguyên năm 2019 khi đội bóng đứng trước nguy cơ giải thể, bảy năm sau quanh một đội bóng nam vừa thành lập đã xuất hiện hàng chục đơn vị, doanh nghiệp muốn góp sức. Đó là phần giá trị không thể quy đổi hết thành những con số mà T&T đã dành cho bóng đá Thái Nguyên.
Một doanh nghiệp có thể tài trợ một đội bóng. Một ông bầu có thể tạo ra những chiến thắng. Nhưng tạo được niềm tin để ngày càng nhiều doanh nghiệp và cộng đồng tự nguyện dành nguồn lực, thời gian và công sức cho bóng đá địa phương mới là giá trị lan tỏa lớn hơn.
Bầu Hiển từng nói: “Làm thể thao là để cống hiến”. Hai mươi năm trước, bầu Hiển bước vào bóng đá bằng việc gây dựng Hà Nội T&T từ giải hạng Ba, trước khi đội bóng ấy trở thành Hà Nội FC ngày nay. Hai mươi năm sau, tại Thái Nguyên, ông và T&T Group lại chọn một cách khác: đi trước để đặt nền móng, rồi tạo ra niềm tin để chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương cùng bước vào.
Nếu cách làm ấy đứng vững, giá trị lớn nhất sẽ không chỉ là Thái Nguyên có thêm một đội bóng chuyên nghiệp. Quan trọng hơn, bóng đá địa phương có thêm một hướng phát triển: không phụ thuộc vào một nguồn lực duy nhất, mà được nhiều người cùng chia sẻ trách nhiệm để tồn tại lâu dài.
Và trong hành trình ấy, dấu ấn của bầu Hiển và T&T Group không chỉ nằm ở những gì đã trao cho bóng đá Thái Nguyên, mà còn ở việc khơi dậy được những nguồn lực khác cùng chung tay vì đội bóng quê hương.