 |
| Một loại thuốc tránh thai an toàn và hiệu quả dành cho nam giới sẽ mang đến thêm lựa chọn cho các cặp đôi trong việc kế hoạch hóa gia đình - Ảnh: FREEPIK |
Loại thuốc tránh thai có tên YCT-529 đã cho thấy hiệu quả ấn tượng trong việc hạn chế sản xuất tinh trùng ở chuột và các loài linh trưởng không phải người, đồng thời gây ra rất ít tác dụng phụ.
Thuốc tránh thai ít tác dụng phụ
Ở chuột đực, loại thuốc tránh thai đặc biệt này bắt đầu có tác dụng chỉ sau một tháng sử dụng, làm giảm gần như hoàn toàn khả năng mang thai ở bạn tình cái.
Khỉ macaque đực cần liều YCT-529 cao hơn, nhưng thuốc cũng khiến số lượng tinh trùng giảm mạnh mà không gây tác dụng phụ nghiêm trọng. Đáng chú ý, sau khi ngừng sử dụng thuốc, khả năng sinh sản của các con vật được phục hồi nhanh chóng.
Thuốc cũng không gây ra thay đổi đáng kể nào đối với ba loại hormone quan trọng trong việc sản xuất tinh trùng gồm testosterone, FSH, hay inhibin B.
Tương tự thuốc tránh thai nội tiết tố dành cho nữ, thuốc tránh thai dành cho nam có ảnh hưởng đến hormone sinh dục, có thể gây ra các tác dụng phụ không mong muốn như tăng cân, trầm cảm, hoặc gia tăng mức cholesterol “xấu”.
Trong quá khứ, những hệ quả khó lường này đã khiến một số phương pháp tránh thai hiệu quả không thể tiếp tục bước vào thử nghiệm trên người. Điều này đã thúc đẩy các nhà khoa học chuyển hướng nghiên cứu sang các phương pháp không dựa trên hormone, và cho đến nay, những hướng đi mới đang cho thấy nhiều triển vọng.
Quá trình nghiên cứu tiến triển thuận lợi
Thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1 của YCT-529 đã hoàn tất. Dù kết quả chưa được công bố, nhưng thông tin ban đầu đủ tích cực để loại thuốc này bước sang giai đoạn 2 nhằm đánh giá mức độ an toàn và hiệu quả. Thử nghiệm bắt đầu ở New Zealand từ tháng 9-2024.
“Một loại thuốc tránh thai an toàn và hiệu quả dành cho nam giới sẽ mang đến thêm lựa chọn cho các cặp đôi trong việc kế hoạch hóa gia đình”, nhà hóa dược Gunda Georg từ Đại học Minnesota (Mỹ) chia sẻ. “Điều này giúp chia sẻ trách nhiệm một cách công bằng hơn trong việc sinh con, và mang lại quyền tự chủ sinh sản cho nam giới”.
Công trình nghiên cứu hiện tại nhận được tài trợ từ Viện Y tế quốc gia Hoa Kỳ và là sự hợp tác giữa các nhà khoa học đến từ Đại học Columbia, Đại học Minnesota và Công ty dược phẩm YourChoice Therapeutics.
Nhiều năm trước, Georg và các cộng sự từng cho biết họ sẽ triển khai thử nghiệm lâm sàng vào năm 2022. Dù tiến độ nghiên cứu chậm hơn dự kiến, nhưng vẫn đang tiến triển theo hướng tích cực.
Giám đốc khoa học kiêm nhà sáng lập của YourChoice Therapeutics, Nadja Mannowetz, cho biết các nghiên cứu trên động vật đã “đặt nền móng cho việc thử nghiệm lâm sàng trên người với YCT-529, và hiện nay mọi thứ đang tiến triển thuận lợi”.
“Với tỉ lệ mang thai ngoài ý muốn gần 50% tại Mỹ và trên toàn thế giới, chúng ta cần có thêm các lựa chọn tránh thai, đặc biệt là dành cho nam giới”, bà nói thêm.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Communications.
Cần thêm nhiều thay đổi
YCT-529 không phải là loại thuốc tránh thai không chứa hormone duy nhất đang được nghiên cứu. Một nghiên cứu năm 2024 do các nhà khoa học tại Trường Y Baylor (Mỹ) dẫn đầu đã thử nghiệm một hợp chất khác có tên CDD-2807, khi tiêm vào có thể ngăn chuột đực sinh sản. Tuy nhiên, hợp chất này hiện chưa bước vào giai đoạn thử nghiệm lâm sàng.
Lần gần nhất một biện pháp tránh thai dành cho nam được phê duyệt để đưa ra thị trường là vào những năm 1980, khi các nhà khoa học phát triển được kỹ thuật triệt sản ít xâm lấn. Một nghiên cứu vào năm 2023 với hơn 2.000 nam giới tham gia cho thấy hơn 3/4 trong số họ sẵn sàng sử dụng các phương pháp tránh thai mới.
"Phụ nữ đã phải gánh vác trách nhiệm ngừa thai quá lâu rồi", Mannowetz phát biểu trong một thông cáo báo chí gần đây. "Dữ liệu liên tục cho thấy nam giới muốn góp phần vào việc này, và họ sẵn sàng thử những lựa chọn tránh thai mới. Sau gần hai thế kỷ không có đổi mới nào trong lĩnh vực tránh thai nam giới, đã đến lúc cần có sự thay đổi".