Theo Hướng dẫn chuyên môn về khám sức khỏe định kỳ cho trẻ dưới 6 tuổi vừa được Bộ Y tế ban hành, mỗi trẻ sẽ được đánh giá tương đối toàn diện, từ thể chất, dinh dưỡng đến phát triển tinh thần, vận động và tình trạng tiêm chủng.
Trong buổi khám, nhân viên y tế đo các dấu hiệu sinh tồn, cân nặng, chiều cao và đánh giá tình trạng dinh dưỡng. Bác sĩ đồng thời kiểm tra da, mắt, tai mũi họng, răng miệng, tim mạch, hô hấp, tiêu hóa, cơ xương khớp, thần kinh và cơ quan sinh dục.
Một nội dung đáng chú ý là trẻ được sàng lọc nguy cơ rối loạn phổ tự kỷ và các bất thường về phát triển. Bác sĩ khai thác tiền sử sức khỏe của trẻ từ khi sinh, đồng thời tìm hiểu bệnh sử của mẹ trong thời kỳ mang thai để có thêm cơ sở đánh giá.
Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường hoặc nghi ngờ mắc bệnh, trẻ sẽ được tư vấn và hướng dẫn chuyển đến cơ sở y tế phù hợp để tiếp tục chẩn đoán, điều trị.
Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở lập hồ sơ khám theo mẫu thống nhất và cập nhật kết quả vào Sổ sức khỏe điện tử. Dữ liệu được kết nối với hệ thống quản lý khám chữa bệnh, cơ sở dữ liệu y tế quốc gia và hệ thống giám định bảo hiểm y tế, đồng thời tích hợp trên ứng dụng VNeID.
Điều này giúp kết quả khám của trẻ không chỉ được lưu lại cho một lần thăm khám. Theo thời gian, dữ liệu có thể hình thành hồ sơ sức khỏe liên tục, giúp theo dõi quá trình tăng trưởng, phát triển và những vấn đề cần lưu ý của từng trẻ.
Việc khám cũng không nhất thiết chỉ diễn ra tại bệnh viện. Các địa phương được ưu tiên tổ chức tại trạm y tế xã, phường nếu đáp ứng yêu cầu về nhân lực và trang thiết bị. Những nơi chưa đủ điều kiện có thể tổ chức điểm khám lưu động hoặc phối hợp với các cơ sở khám chữa bệnh công lập, ngoài công lập đủ điều kiện.
Trước mỗi đợt khám, địa phương phải xây dựng kế hoạch, thông báo đến phụ huynh và lập danh sách trẻ theo từng thôn, tổ dân phố để bố trí lịch phù hợp.
Mỗi dây chuyền khám cần ít nhất một bác sĩ, một y sĩ, điều dưỡng hoặc hộ sinh phụ trách đo các chỉ số cơ bản và một nhân viên y tế hỗ trợ. Nhân sự tham gia phải được tập huấn về quy trình trước khi triển khai.
Các điểm khám cũng phải có những thiết bị cơ bản như bàn, giường khám, cân, thước đo chiều cao, nhiệt kế, ống nghe, dụng cụ khám mắt - tai - mũi - họng, búa phản xạ, đồ chơi phục vụ đánh giá sự phát triển và thiết bị công nghệ để quản lý Sổ sức khỏe điện tử.
Theo Bộ Y tế, những năm đầu đời là giai đoạn trẻ phát triển nhanh cả về thể chất lẫn thần kinh. Vì vậy, việc đưa trẻ đi khám không chỉ nhằm tìm bệnh khi đã xuất hiện triệu chứng mà còn để nhận diện sớm những dấu hiệu bất thường, từ suy dinh dưỡng, bệnh bẩm sinh đến rối loạn phát triển.
Chương trình khám định kỳ cho trẻ dưới 6 tuổi nằm trong lộ trình triển khai chương trình khám sức khỏe định kỳ miễn phí trên toàn quốc.
Hồi giữa tháng 5, Bộ Y tế công bố danh mục dịch vụ trong chương trình, dự kiến triển khai từ năm 2026. Giai đoạn đầu ưu tiên người cao tuổi, hộ nghèo, người khuyết tật, người mắc bệnh mạn tính và người dân ở vùng sâu, vùng xa. Từ năm 2028, chương trình được mở rộng đến các nhóm dân cư còn lại.
Với người từ 18 tuổi, gói khám gồm khám lâm sàng toàn diện và một số xét nghiệm cơ bản. Người dân được khai thác bệnh sử, đo các chỉ số cơ thể, kiểm tra huyết áp và khám một số chuyên khoa như nội, tai mũi họng.
Các xét nghiệm cơ bản gồm công thức máu, đường huyết, chức năng gan, thận, phân tích nước tiểu và X-quang tim phổi. Khi phát hiện dấu hiệu nghi ngờ bệnh, người dân được chỉ định thêm các xét nghiệm chuyên sâu hoặc chuyển tuyến.
Trẻ em và phụ nữ được áp dụng các nội dung khám phù hợp với từng nhóm. Trẻ dưới 6 tuổi thực hiện theo hướng dẫn chuyên môn nhi khoa; nhóm 6-18 tuổi áp dụng mẫu khám sức khỏe học đường và chỉ xét nghiệm khi có chỉ định.
Một số nhóm lao động đặc thù như công an, quân đội, hàng không, đường sắt vẫn thực hiện theo các quy định khám chuyên ngành hiện hành.
Hà Nội và TP.HCM đã triển khai khám sức khỏe, sàng lọc một số bệnh phổ biến miễn phí cho người dân. Đây được xem là những bước cụ thể hóa Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Mục tiêu dài hạn của chính sách là chuyển trọng tâm từ chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh, để người dân được kiểm tra sức khỏe định kỳ và phát hiện nguy cơ ngay từ sớm, hướng tới mục tiêu miễn viện phí cơ bản vào năm 2030.