Sáng ngày 27/01/2026 tại xã Búng Lao - tỉnh Điện Biên (là huyện Mường Ảng cũ), Sở Y tế tỉnh Điện Biên và Sở Giáo dục & Đào tạo tỉnh Điện Biên, cùng phối hợp với World Vision International tại Việt Nam, đã tổ chức sự kiện về dinh dưỡng học đường cho trẻ em, với thông điệp “Trường học khỏe mạnh – Tương lai tươi sáng”, nhằm thúc đẩy dinh dưỡng học đường bền vững và hưởng ứng Sáng kiến ENOUGH – Dinh dưỡng đủ đầy.
Sự kiện là cơ hội ý nghĩa để các cơ quan quản lý cấp trung ương và địa phương, nhà trường, các tổ chức phát triển, cộng đồng và phụ huynh cùng nhìn nhận thực trạng, nhu cầu, chia sẻ kinh nghiệm và giải pháp, đồng thời khẳng định cam kết chung trong việc nhằm cải thiện dinh dưỡng bữa ăn học đường cho trẻ em, đặc biệt tại các vùng miền núi và dân tộc thiểu số.
Phát biểu khai mạc sự kiện, ông Mai Hoàng Hà - Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Điện Biên nhấn mạnh: “Dinh dưỡng là nền tảng của sức khỏe, là tiền đề của sự phát triển con người và là động lực cho sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia. Trẻ em hôm nay chính là lực lượng lao động, là công dân toàn cầu của ngày mai. Vì vậy, đầu tư cho dinh dưỡng học đường không chỉ là đầu tư cho sức khỏe, mà còn là đầu tư cho tương lai, cho chất lượng nguồn nhân lực và sự thịnh vượng lâu dài của xã hội.”.
 |
| Ông Mai Hoàng Hà - Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Điện Biên phát biểu. (Ảnh: BTC) |
Đồng thời, PGS.TS Trương Tuyết Mai - Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia chia sẻ, thông điệp: “Đầu tư cho dinh dưỡng học đường chính là đầu tư cho con người, cho tương lai của đất nước”.
 |
| PGS.TS Trương Tuyết Mai - Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia, phát biểu chia sẻ. (Ảnh: BTC) |
Thực trạng dinh dưỡng học đường tại khu vực miền núi: vẫn còn nhiều thách thức
Theo Báo cáo của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Điện Biên, công tác dinh dưỡng tại địa phương vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức:
-
Tỷ lệ suy dinh dưỡng (SDD) thấp còi ở trẻ em còn cao so với mức trung bình cả nước. Năm 2025, tỷ lệ SDD thấp còi ở trẻ dưới 5 tuổi là 25,9%, và ở nhóm trẻ từ 5 đến dưới 16 tuổi là 26,8%.
-
Năm 2022, tỷ lệ thiếu máu ở nữ học sinh tại một số trường trung học cơ sở tại tỉnh Điện Biên lên đến 18,7%, ảnh hưởng rõ rệt đến khả năng tập trung và kết quả học tập.
-
Tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo còn cao, điều kiện kinh tế – xã hội hạn chế, tác động trực tiếp đến chất lượng bữa ăn của trẻ. Tại một số vùng, tập quán ăn uống còn đơn điệu, giàu tinh bột nhưng thiếu đạm và vi chất; kiến thức dinh dưỡng của một bộ phận cha mẹ và người chăm sóc trẻ còn hạn chế.
Bên cạnh đó, nguồn lực đầu tư cho dinh dưỡng chưa ổn định, thiếu nhân lực chuyên môn tại tuyến cơ sở, và công tác theo dõi, giám sát chưa được thực hiện thường xuyên. Những thách thức này đòi hỏi các giải pháp tổng thể, lâu dài và sự tham gia của nhiều cấp, nhiều ngành.
Tại sự kiện, những chia sẻ trực tiếp từ học sinh và nhà trường đã phản ánh rõ bức tranh thực tế của dinh dưỡng học đường tại địa phương.
Em Đức Anh - Học sinh tại Điện Biên chia sẻ: “Có hôm bữa trưa có cơm, thức ăn và một món rau. Em ăn xong mà bụng vẫn réo, đến chiều học tiếp thì em đói và khó tập trung. Nhất là những hôm trời lạnh, chúng em cảm thấy nhanh đói hơn, và thèm ăn đồ vặt ở những hàng quán gần nhà trường, vì màu sắc rất đẹp, nhìn rất thích. ”
Em Phương Chi kể rằng: “Em cũng có bạn từng bị đau bụng khi ăn quà gần trường, vào buổi sáng, bạn đói và có mua bánh bao màu hồng rất đẹp ăn, nhưng chắc là bánh đã để lâu, hoặc hấp chưa kĩ nên khi ăn xong, bạn bị đau bụng phải vào phòng y tế.”.
 |
| Đại diện các em nhỏ học sinh chia sẻ tại chương trình. |
Từ góc độ nhà trường, Cô Vũ Thị Thoan - Hiệu trưởng Trường PTDTBT TH Bản Bua cho biết: “Công tác dinh dưỡng học đường của chúng tôi còn nhiều hạn chế về ngân sách cho bữa ăn hàng ngày của trẻ, hạn chế về cơ sở vật chất - đặc biệt là tại các điểm trường và hạn chế về chuyên môn, kiến thức và thực hành dinh dưỡng ở các giáo viên, cán bộ y tế và cán bộ phụ trách dinh dưỡng.”
Những chia sẻ thực tế cho thấy, đối với nhiều học sinh, bữa ăn ở trường không chỉ là một phần của ngày học, mà còn là nguồn dinh dưỡng quan trọng nhất trong ngày, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và khả năng học tập của các em.
Đại diện học sinh nêu lên nguyện vọng: “Chúng em mong muốn có được phòng ăn luôn sạch sẽ, vệ sinh, và các bạn có ý thức giữ gìn vệ sinh cho mọi người xung quanh. Chúng em rất mong muốn biết được những gì không nên ăn, và nên ăn để tránh những loại thức ăn, thức uống không tốt cho cơ thể. Chúng em mong muốn, các bạn cũng có hiểu biết về vệ sinh và có đủ nước sạch để uống mỗi ngày.”
Cô Vũ Thị Thoan cũng bày tỏ: “Bên cạnh việc hỗ trợ cải thiện cơ sở vật chất, chúng tôi mong muốn được nâng cao, cải thiện năng lực và kiến thức về dinh dưỡng, chế biến và kĩ năng truyền thông, giáo dục dinh dưỡng cho giáo viên và cán bộ y tế và cán bộ phụ trách dinh dưỡng.”
Theo các giáo viên, việc cải thiện dinh dưỡng học đường không chỉ giúp học sinh khỏe mạnh hơn mà còn đi học đều hơn, tập trung hơn và gắn bó hơn với trường lớp, đặc biệt với các em ở bán trú.
Giải pháp từ góc độ chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn
Thông qua việc chia sẻ kinh nghiệm triển khai Mô hình lồng ghép dinh dưỡng học đường tại tỉnh Lào Cai (Yên Bái cũ), Bà Trần Phương Thảo – Khoa Dinh dưỡng học đường, Viện Dinh dưỡng Quốc gia đưa ra các kinh nghiệm và bài học thực tiễn: “Cải thiện bữa ăn học đường cần bắt đầu từ việc chuẩn hóa hướng dẫn phù hợp với vùng miền, lứa tuổi và điều kiện thực tế của nhà trường, đồng thời thúc đẩy các mô hình sử dụng thực phẩm địa phương an toàn, bền vững. Song song với đó, giáo dục dinh dưỡng trong trường học cần được tăng cường, giúp học sinh hình thành thói quen ăn uống lành mạnh ngay từ sớm và duy trì sức khỏe lâu dài.”
Từ góc nhìn của tổ chức đã có nhiều đóng góp vào việc xây dựng Chương trình dinh dưỡng học đường, đồng thời có nhiều năm hoạt động tại tỉnh Điện Biên, TS Nguyễn Anh Vũ - Quản lý Chương trình Sức khoẻ & Dinh dưỡng, World Vision International tại Việt Nam chia sẻ: “Để các can thiệp dinh dưỡng đạt hiệu quả bền vững cần tiếp tục đầu tư và bảo đảm cơ sở hạ tầng đáp ứng yêu cầu vệ sinh an toàn thực phẩm, bao gồm bếp ăn một chiều, nhà vệ sinh hợp vệ sinh và hệ thống nước sạch, tạo điều kiện cho học sinh thực hành vệ sinh cá nhân hằng ngày. Bên cạnh đó, việc phối hợp đa ngành nhằm đảm bảo môi trường thực phẩm xung quanh khu vực trường học, giúp trẻ tiếp cận đến thức ăn và đồ uống lành mạnh, an toàn và đảm bảo dinh dưỡng.”
 |
| Đại diện các đại biểu và tổ chức cộng đồng WVIV trao tặng gói hỗ trợ cơ sở vật chất cho nhà trường. |
Từ đối thoại đến hành động: Cam kết hành động chung vì dinh dưỡng học đường
Phát biểu chia sẻ tại chương trình, ông Lê Văn Tuấn – Chuyên viên cấp cao Vụ Công tác Học sinh – Sinh viên, Bộ Giáo dục & Đào tạo, cho biết đề xuất: “Việc giáo dục dinh dưỡng không nên chỉ trên sách vở, trong lớp học mà cần học thông qua các trải nghiệm thực tế để các em có thêm kiến thức về dinh dưỡng. Bên cạnh đó, các cấp chính quyền cần phối hợp, vào cuộc đẩy mạnh công tác truyền thông, nâng cao năng lực và kiến thức dinh dưỡng cho phụ huynh, người chăm sóc trẻ để cùng phối hợp với nhà trường, đảm bảo trẻ em luôn có được chế độ dinh dưỡng hợp lý.”.
 |
| Ông Lê Văn Tuấn – Chuyên viên cấp cao Vụ Công tác Học sinh – Sinh viên, Bộ Giáo dục & Đào tạo, phát biểu. |
Cũng tại chương trình, bà Khổng Hương Lan – Thành viên Ban lãnh đạo cấp cao, World Vision International tại Việt Nam, phát biểu nhấn mạnh tinh thần cam kết dài hạn: “Đầu tư cho bữa ăn học đường không chỉ là đảm bảo trẻ em được ăn đủ hôm nay, mà còn là cách chúng ta thể hiện sự quan tâm và yêu thương đối với tương lai của các em. Khi được nuôi dưỡng đầy đủ, trẻ em có cơ hội học tập, phát triển và phát huy tiềm năng của mình.”.
 |
| Bà Khổng Hương Lan – đại diện thành viên Ban lãnh đạo cấp cao, World Vision International tại Việt Nam, phát biểu. |
Bà Lan cũng khẳng định World Vision sẽ tiếp tục đồng hành cùng Chính phủ và các địa phương, trong khuôn khổ Sáng kiến ENOUGH – Dinh dưỡng đủ đầy, nhằm thúc đẩy các mô hình dinh dưỡng học đường hiệu quả, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu và có khả năng nhân rộng.
Sự kiện khép lại với khoảnh khắc ký cam kết chung tay của các bên liên quan, thể hiện quyết tâm đầu tư cho dinh dưỡng học đường, biến những trao đổi và khuyến nghị tại sự kiện thành hành động cụ thể tại trường học và cộng đồng.
Thông qua sự phối hợp liên ngành và sự chung tay của các đối tác, chương trình hướng tới mục tiêu xây dựng hệ thống dinh dưỡng học đường bền vững, để mỗi bữa ăn không chỉ đủ dinh dưỡng, mà còn là biểu hiện của sự chăm sóc, yêu thương và hy vọng dành cho trẻ em, giúp các em lớn lên khoẻ mạnh, hạnh phúc và phát huy hết tiềm năng của mình.