Thông tin từ Bệnh viện E cho biết, các bác sĩ Khoa Phẫu thuật Tiết niệu và Nam học (Bệnh viện E), ekip bác sĩ đã vừa thực hiện phẫu thuật thành công ca tán sỏi qua da cho người đàn ông dị dạng cột sống gây gù vẹo, đã chung sống 18 năm với tình trạng cột sống bị biến dạng gần như gập cứng.
Đây là trường hợp người bệnh nam 65 tuổi, bị sỏi tiết niệu. Điều đặc biệt ở bệnh nhân này là ông bị viêm cột sống dính khớp kéo dài nhiều năm khiến cơ thể gần như gập cứng, không thể nằm thẳng. Quả thận lại nằm ở vị trí bất thường, sát lên vòm ngực, trong khi các xương sườn chụm hẹp khiến đường tiếp cận viên sỏi gần như bị "khóa kín". Chỉ một sai sót nhỏ trong quá trình can thiệp cũng có thể dẫn tới nguy cơ tổn thương màng phổi, chảy máu hoặc thất bại kỹ thuật.
Người bệnh đã 18 năm sống cùng cột sống gập cứng, bị gù vẹo và những cơn đau kéo dài
TS.BS Nguyễn Đình Liên – Trưởng khoa Phẫu thuật Tiết niệu và Nam học, Bệnh viện E cho biết, người bệnh nhập viện trong tình trạng đau thắt lưng dữ dội hai bên, cơ thể mệt mỏi kéo dài do sỏi thận và sỏi niệu quản gây tắc nghẽn đường tiết niệu.
 |
| Người bệnh được bác sĩ theo dõi liên tục và chăm sóc sức khỏe ổn định. (Ảnh: BVE) |
Qua thăm khám và chẩn đoán hình ảnh, các bác sĩ xác định, người bệnh bị thận ứ nước do sỏi thận và sỏi niệu quản gây bít tắc. Tuy nhiên, yếu tố khiến ca bệnh trở nên đặc biệt phức tạp chính là tình trạng gù vẹo cột sống nặng kéo dài suốt nhiều năm.
Khai thác bệnh sử cho thấy, người bệnh từng gặp tai nạn giao thông cách đây gần 20 năm. Sau tai nạn, cột sống biến dạng ngày càng nghiêm trọng, cơ thể dần gập xuống, khả năng vận động suy giảm rõ rệt. Trong suốt 18 năm, ông gần như phải sống chung với những cơn đau kéo dài, sinh hoạt khó khăn, thể trạng giảm sút.
Khoảng một năm trước, người bệnh được phát hiện mắc sỏi thận. Gia đình đã đưa ông đi khám tại nhiều cơ sở y tế, song việc can thiệp đều gặp nhiều e ngại do tuổi cao, sức khỏe suy yếu, cột sống biến dạng phức tạp cùng nhiều bệnh lý nền đi kèm.
"Người bệnh có biến dạng cột sống rất nặng, tư thế nằm gần như không thể thực hiện theo thông thường. Đây là yếu tố khiến cả gây mê lẫn phẫu thuật đều tiềm ẩn nhiều nguy cơ", TS.BS Nguyễn Đình Liên chia sẻ.
Phẫu thuật khi người bệnh không thể nằm thẳng, đường tiếp cận viên sỏi là thách thức với phẫu thuật viên
Theo các bác sĩ, khó khăn đầu tiên xuất hiện ngay từ khâu gây mê hồi sức. Thông thường, người bệnh sẽ được đặt nằm ngửa để tiến hành đặt nội khí quản, gây mê. Tuy nhiên, ở trường hợp này, tình trạng viêm cột sống dính khớp khiến cột sống cổ và lưng gần như mất hoàn toàn khả năng vận động. Người bệnh không thể nằm thẳng mà chỉ duy trì được tư thế gập cố định.
Điều này khiến việc kiểm soát đường thở trở nên đặc biệt khó khăn. Các bác sĩ phải gây mê với tư thế "gập con tôm" của người bệnh, đồng thời sử dụng ống soi mềm để đặt nội khí quản – kỹ thuật thường áp dụng trong những trường hợp đường thở khó, đòi hỏi nhiều kinh nghiệm và sự phối hợp chặt chẽ giữa các thành viên trong ekip.
Sau khi kiểm soát gây mê an toàn, một thử thách khác tiếp tục xuất hiện ngay trên bàn mổ.
Ban đầu, ekip dự kiến thực hiện nội soi ngược dòng để tiếp cận và xử lý viên sỏi niệu quản – phương pháp ít xâm lấn thường được ưu tiên trong nhiều trường hợp sỏi đường tiết niệu. Tuy nhiên, trong quá trình can thiệp, các bác sĩ nhận thấy giải phẫu đường niệu quản của người bệnh đã biến dạng nghiêm trọng do tình trạng gù vẹo kéo dài.
Đường niệu quản gấp góc bất thường khiến việc đưa dụng cụ tiếp cận viên sỏi trở nên vô cùng khó khăn. Ngay tại phòng mổ, dưới sự chỉ huy của TS.BS Nguyễn Đình Liên, các phẫu thuật viên nhanh chóng hội chẩn và quyết định thay đổi chiến lược điều trị, chuyển sang thực hiện kỹ thuật nội soi tán sỏi qua da.
 |
| Người bệnh được các bác sĩ Khoa Phẫu thuật Tiết niệu và Nam học - Bệnh viện E phẫu thuật thành công và chăm sóc sức khỏe hồi phục ổn định. (Ảnh: BVE |
Tuy nhiên, thử thách vẫn chưa dừng lại. Do biến dạng giải phẫu kéo dài nhiều năm, quả thận của người bệnh nằm ở vị trí rất cao, sát vòm ngực. Các xương sườn chụm hẹp khiến khoảng tiếp cận vào bể thận trở nên vô cùng hạn chế. Chỉ cần chệch hướng trong quá trình chọc dò, người bệnh có thể đối mặt với nguy cơ tổn thương màng phổi, chảy máu hoặc thất bại đường vào.
"Đây là một trong những ca bệnh rất hiếm gặp bởi giải phẫu của người bệnh thay đổi gần như hoàn toàn. Mỗi thao tác đều cần được tính toán cực kỳ chính xác để tìm được đường vào bể thận an toàn", TS.BS Nguyễn Đình Liên cho biết.
Sau nhiều nỗ lực, ekip cuối cùng cũng tạo được đường vào bể thận an toàn. Chỉ sau khoảng 10 phút thực hiện tán sỏi, viên sỏi niệu quản 1/3 trên với bề mặt nhám, bám chắc gây tắc nghẽn kéo dài đã được loại bỏ thành công, giúp giải phóng tình trạng bít tắc đường tiết niệu tồn tại suốt thời gian dài trước đó.
Theo các bác sĩ, nếu không được can thiệp kịp thời, tình trạng tắc nghẽn kéo dài có thể khiến chức năng thận suy giảm nghiêm trọng, làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn tiết niệu cùng nhiều biến chứng nguy hiểm khác. Nhờ áp dụng phương pháp ít xâm lấn, người bệnh giảm đáng kể đau đớn sau phẫu thuật, hồi phục nhanh hơn và hạn chế tối đa nguy cơ ảnh hưởng chức năng thận.
TS.BS Nguyễn Đình Liên cho biết thêm, những trường hợp có biến dạng giải phẫu phức tạp luôn đặt ra thách thức lớn với cả ekip gây mê và phẫu thuật.
Các bác sĩ khuyến cáo, người dân không nên chủ quan với các triệu chứng như đau vùng thắt lưng, tiểu buốt, tiểu khó hoặc đau kéo dài vùng hông lưng vì đây có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý sỏi tiết niệu. Việc thăm khám sớm giúp phát hiện và điều trị kịp thời, tránh nguy cơ biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến chức năng thận. Đặc biệt, với những người có bệnh lý cột sống, biến dạng cơ xương khớp hoặc nhiều bệnh nền đi kèm, việc theo dõi sức khỏe định kỳ và điều trị sớm đóng vai trò quan trọng nhằm hạn chế những can thiệp phức tạp về sau.
 |
| Trước đó, TS.BS Phan Thảo Nguyên, Phó Giám đốc Bệnh viện E, Trưởng khoa Nội tim mạch người lớn, Trung tâm tim mạch (Bệnh viện E) khám sức khỏe cho bệnh nhân sau phẫu thuật với kỹ thuật thay van tim không cần mổ (TAVI) cho bệnh nhân cao tuổi và chia sẻ tình trạng với người nhà bệnh nhân. (Ảnh: BVE) |
Trước đó, các bác sĩ Trung tâm Tim mạch - Bệnh viện E, cũng vừa thực hiện thành công bằng kỹ thuật thay van động mạch chủ qua da (TAVI) cho hai bệnh nhân 91 tuổi và 74 tuổi, đều mắc hẹp khít van động mạch chủ, suy tim nặng và cần can thiệp sớm. Đây là phương pháp can thiệp tim mạch hiện đại, ít xâm lấn, giúp rút ngắn thời gian hồi phục và giảm nguy cơ biến chứng.