Trong thời đại công nghệ phát triển nhanh chóng và xã hội liên tục thay đổi, hình thức bắt nạt giữa trẻ em cũng âm thầm biến đổi. Những hành vi bạo lực thân thể truyền thống đã dần được xã hội chú ý nhiều hơn. Tuy nhiên, một dạng “bắt nạt kiểu mới” lại đang âm thầm xuất hiện và lan rộng. Điều đáng lo là nhiều trẻ em không dám nói ra vì nhiều lý do khác nhau.
Vì vậy, cha mẹ cần nhạy bén nhận ra những thay đổi này để bảo vệ con mình kịp thời.
Nhận diện “bắt nạt kiểu mới”
Khác với bắt nạt truyền thống thường liên quan đến xô xát, bạo lực thể chất, “bắt nạt kiểu mới” chủ yếu xảy ra trên mạng hoặc trong các mối quan hệ xã hội.
Ví dụ:
Bạo lực mạng: Trẻ có thể nhận những bình luận ác ý trên mạng xã hội hoặc bị kéo vào các nhóm chat để công kích, chế giễu.
Cô lập xã hội: Trong lớp học, các bạn cố tình không chơi cùng, không cho tham gia hoạt động tập thể.
Theo một số khảo sát, hơn 30% thanh thiếu niên từng trải qua các hình thức bắt nạt kiểu mới. Những hành vi này giống như “mũi tên độc ẩn trong bóng tối”, lặng lẽ làm tổn thương tâm hồn trẻ.
Cha mẹ cần nhớ “3 điều nên làm”
1. Nên trò chuyện với con thường xuyên
Cha mẹ cần xây dựng kênh giao tiếp cởi mở với con. Mỗi ngày hãy dành thời gian trò chuyện, hỏi con hôm nay ở trường hay trên mạng có chuyện gì vui hoặc khiến con không thoải mái. Hãy lắng nghe như một người bạn để con cảm nhận rằng cha mẹ luôn là chỗ dựa đáng tin cậy nhất.
Ví dụ, trong bữa tối bạn có thể nhẹ nhàng hỏi: “Con à, hôm nay trên mạng có chuyện gì thú vị không?”. Nếu duy trì thói quen này lâu dài, trẻ sẽ dễ dàng chia sẻ mọi chuyện với cha mẹ hơn.
2. Nên chú ý đến những thay đổi nhỏ
Cha mẹ cần quan sát hành vi và cảm xúc của con.
Nếu trẻ đột nhiên trở nên: Ít nói; Không muốn ra ngoài; Tránh né mạng xã hội hoặc các hoạt động giao tiếp... thì rất có thể trẻ đang gặp vấn đề.
Có trường hợp một phụ huynh nhận thấy con mình vốn rất thích một trò chơi trực tuyến nhưng đột nhiên không bao giờ muốn chơi nữa. Sau khi kiên nhẫn hỏi han, mới biết con đã bị người khác chửi bới trong game. Vì vậy, cha mẹ cần trở thành “thám tử tinh ý” để kịp thời phát hiện dấu hiệu bất thường.
3. Nên giúp con xây dựng sự tự tin và kỹ năng xã hội
Cha mẹ nên khuyến khích con tham gia nhiều hoạt động khác nhau và kết bạn với nhiều người. Trong quá trình đó, trẻ sẽ học được kỹ năng giao tiếp và cách ứng xử trước khó khăn. Những đứa trẻ tự tin sẽ có nhiều dũng khí hơn khi đối mặt với hành vi bắt nạt.
Cha mẹ cũng có thể cho con tham gia các lớp năng khiếu như: vẽ, múa, thể thao, âm nhạc. Khi trẻ tỏa sáng trong lĩnh vực mình yêu thích, sự tự tin cũng tăng lên.
Cha mẹ cũng cần nhớ “3 điều không nên”
1. Không nên vội vàng trách mắng con
Khi phát hiện con có thể bị bắt nạt, đừng lập tức hỏi: “Có phải con làm sai điều gì không?”. Trẻ vốn đã buồn và tổn thương. Nếu bị cha mẹ trách móc, chúng sẽ càng khép mình và không dám nói sự thật. Thay vào đó, cha mẹ nên an ủi và lắng nghe trước.
2. Không nên xem nhẹ cảm xúc của con
Một số cha mẹ cho rằng đó chỉ là chuyện nhỏ và nói: “Có gì đâu mà phải buồn". Nhưng với trẻ, những trải nghiệm này có thể gây tổn thương tâm lý rất lớn. Cha mẹ cần tôn trọng cảm xúc của con và cho con thấy rằng mọi cảm xúc của con đều được coi trọng.
3. Không nên hành động bốc đồng
Khi biết con bị bắt nạt, một số phụ huynh lập tức tìm đến trường hoặc lên mạng tranh cãi với người khác. Điều này có thể khiến tình hình trở nên nghiêm trọng hơn. Cách tốt nhất là giữ bình tĩnh, tìm hiểu đầy đủ sự việc rồi mới đưa ra giải pháp. Cha mẹ có thể: trao đổi với giáo viên hoặc xử lý qua các kênh chính thức nếu liên quan đến bạo lực mạng.