Một buổi sáng tháng 12 năm 1996 lạnh giá, Elizabeth Murray đứng bên mộ mẹ. Khi ấy cô mới 16 tuổi.
Quan tài của mẹ cô được làm từ gỗ thông quyên góp. Trên đó, tên của bà được viết bằng bút dạ màu đen, nhưng thậm chí còn bị viết sai chính tả.
Không có tiền mua hoa. Không có tiền cho bất cứ thứ gì.
Thứ duy nhất Liz (cách gọi thân mậtcủa Elizabeth ) có trong túi áo là một bức ảnh nhàu nát. Trong ảnh, mẹ cô, Jean, mới 17 tuổi, đang mỉm cười, khi cuộc đời vẫn còn mở ra trước mắt bà với biết bao hy vọng.
Ngày hôm đó, Liz tự hứa với chính mình:
Cuộc đời của mình sẽ phải khác.
Elizabeth Murray sinh năm 1980 tại Bronx, New York. Cha mẹ cô yêu thương con gái, nhưng họ không đủ khả năng chăm sóc cô. Cả hai đều phải vật lộn với chứng nghiện, và cocaine cùng heroin dần kiểm soát cuộc sống của gia đình.
Đầu mỗi tháng, khi nhận được tiền trợ cấp, gia đình vẫn có thức ăn, có âm nhạc và một chút cảm giác giống như một cuộc sống bình thường.
Nhưng chỉ vài ngày sau, số tiền ấy đã biến mất.
Liz và chị gái phải trải qua những tuần còn lại bằng những chiếc bánh mì kẹp mayonnaise. Khi ngay cả trứng cũng không còn, hai chị em ăn đá viên.
Liz sau này kể rằng cái lạnh của những viên đá khiến dạ dày cô có cảm giác đủ để cơn đói trở nên dễ chịu hơn một chút.
Cô lớn lên trong căn bếp nơi cha mẹ sử dụng ma túy ngay trước mắt mình. Họ không cố che giấu điều đó.
Có một lần, mẹ Liz lấy 5 đô la từ tấm thiệp sinh nhật của con gái. Đó là số tiền bà của Liz gửi cho cô. Jean đã dùng số tiền ấy để mua ma túy.
Khi Liz chất vấn mẹ, Jean bật khóc và cầu xin con gái tha thứ.
Liz đã tha thứ.
Cô luôn tha thứ cho mẹ.
Năm 11 tuổi, Liz được mẹ nói rằng bà đã mắc AIDS.
Sau đó, mọi thứ bắt đầu sụp đổ.
Cha mẹ cô chia tay. Liz phải chuyển đi chuyển lại giữa căn hộ của cha, nhà ông, một nhà nuôi dưỡng tập thể và cuối cùng là đường phố.
Việc học ngày càng trở nên khó khăn.
Không chỉ vì cuộc sống gia đình hỗn loạn. Những đứa trẻ khác chế giễu quần áo bẩn và chưa được giặt của cô.
Cuối cùng, Liz cảm thấy biến mất khỏi thế giới có lẽ còn dễ dàng hơn việc để người khác nhìn thấy mình.
Năm 15 tuổi, cuộc đời cô lại thay đổi.
Cha cô phải chuyển vào một nơi trú dành cho người vô gia cư.
Sau đó, chỉ khoảng ba tuần trước Giáng sinh năm 1996, mẹ cô qua đời trong bệnh viện vì AIDS và bệnh lao.
Liz không còn nơi nào để đi.
Cô phải học cách sinh tồn bằng mọi cách có thể.
Khoảng 2 giờ sáng, chuyến tàu D là một trong những nơi ấm áp nhất mà cô có thể tìm thấy. Vì vậy, cô cứ ngồi trên tàu chạy vòng quanh để tránh cái lạnh.
Cô ngủ trong hành lang các khu chung cư, trên ghế sofa của bạn bè và trong công viên.
Cô ăn bất cứ thứ gì có thể tìm được.
Nhưng ngay cả trong hoàn cảnh ấy, một điều gì đó bên trong Liz vẫn đang vận hành.
Cô bắt đầu nhận ra mọi thứ.
Cô nhìn thấy con đường mà những lựa chọn của mẹ đã dẫn đến.
Và cô quyết định mình sẽ không đi theo con đường đó.
Thay vào đó, cô bắt đầu tìm kiếm một ngôi trường.
Một ngày nọ, Liz lấy tiền trong túi ra đếm.
Cô chỉ có đủ tiền để mua một thứ.
Một chiếc vé tàu điện ngầm để đến buổi phỏng vấn nhập học.
Hoặc một miếng pizza.
Cô đói đến mức hai bàn tay run lên.
Nhưng Liz đã mua chiếc vé tàu.
Người đàn ông ngồi đối diện cô hôm ấy là Perry Weiner, người sáng lập trường Humanities Preparatory Academy ở Manhattan.
Ông lắng nghe câu chuyện của Liz và trao cho cô một cơ hội được học tại trường.
Không ai ở đó biết cô đang sống vô gia cư.
Liz giữ bí mật ấy.
Cô luôn đến trường rất sớm. Không bỏ tiết. Luôn làm bài tập.
Cô làm bài ở bất cứ nơi nào có thể, đôi khi ngồi dưới ánh đèn huỳnh quang của các ga tàu điện ngầm.
Cô phát hiện ra rằng mình yêu việc học với một sự mãnh liệt giống như cảm giác đói mà cô từng trải qua.
Lớp học trở thành nơi duy nhất trong cuộc đời cô thực sự có ý nghĩa.
Liz hoàn thành chương trình trung học bốn năm chỉ trong hai năm.
Cô tốt nghiệp đứng đầu lớp gồm 158 học sinh với điểm trung bình 95.
Một giáo viên đã đưa cô đến thăm Đại học Harvard.
Khi Liz bước chân vào khuôn viên Harvard, một điều gì đó đã thay đổi trong cô.
Người giáo viên nói với cô:
“Đó là một mục tiêu rất khó. Nhưng không phải là không thể.”
Sau đó, Liz biết đến một học bổng của New York Times dành cho những học sinh đã vượt qua những hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
Học bổng trị giá 12.000 đô la mỗi năm.
Đơn đăng ký yêu cầu các ứng viên kể về những trở ngại mà họ đã vượt qua.
Lần đầu tiên trong đời, Liz kể cho cả thế giới biết toàn bộ sự thật.
Buổi sáng bài viết về cô được đăng tải, Liz đến trường và nhìn thấy sảnh đầy người.
Giáo viên, học sinh, hàng xóm và cả những người xa lạ đã đọc câu chuyện của cô.
Có người mang thức ăn đến.
Có người mang tiền.
Có người đề nghị cho cô một nơi để ngủ.
Kể từ ngày hôm đó, Liz không bao giờ phải ngủ ngoài đường nữa.
Trong số 3.000 ứng viên, cô là một trong sáu người nhận được học bổng.
Năm 1999, Harvard nhận Liz vào học.
Nhưng hành trình của cô vẫn chưa kết thúc.
Ba năm sau khi vào đại học, cha cô, người đã cai nghiện thành công, đang hấp hối vì AIDS.
Liz rời Harvard để chăm sóc cha.
Cô ở bên ông cho đến khi ông qua đời vào năm 2006.
Sau đó, cô quay trở lại trường.
Năm 2009, Liz cuối cùng cũng hoàn thành bằng đại học.
Sau này, cô trở thành diễn giả, cố vấn và người hoạt động vì những thanh thiếu niên vô gia cư.
Cô đặt tên tổ chức cố vấn của mình là The Arthur Project, theo tên một người hàng xóm sống ở tầng trên, một trong những người đầu tiên tin tưởng cô.
Oprah Winfrey sau đó trao cho Liz giải thưởng Chutzpah đầu tiên, nhằm vinh danh những người phụ nữ thể hiện lòng can đảm phi thường.
Cuốn hồi ký Breaking Night của Liz trở thành sách bán chạy của New York Times và được dịch sang 12 ngôn ngữ.
Một bộ phim truyền hình của Lifetime kể về cuộc đời cô sau đó cũng nhận được ba đề cử Emmy.
Nhưng có lẽ điều đáng kinh ngạc nhất trong câu chuyện của Liz là điều cô đã từ chối làm.
Cô chưa bao giờ đổ lỗi cho cha mẹ mình.
Liz nói rằng họ là những người tốt, nhưng phải chiến đấu với một căn bệnh nghiện ngập đã trở nên mạnh hơn chính họ.
Trong nhiều năm, cô vẫn giữ bên mình bức ảnh nhàu nát của mẹ.
Bức ảnh Jean khi còn là một cô gái trẻ, với nụ cười trên môi và cả một tương lai đầy những khả năng phía trước.
Liz Murray từng là một cô gái vô gia cư ở tuổi 15.
Cô được Harvard nhận vào năm 18 tuổi.
Cô từng làm bài tập dưới ánh đèn của những ga tàu điện ngầm.
Và vào ngày cô phải lựa chọn giữa một miếng pizza và cơ hội thay đổi cuộc đời mình, cô đã chọn chiếc vé tàu điện ngầm.
Cô chọn tương lai.
Tên cô là Elizabeth Murray.
Và câu chuyện của cô là lời nhắc nhở rằng đôi khi, một quyết định rất nhỏ trong khoảnh khắc tuyệt vọng nhất cũng có thể mở ra một con đường hoàn toàn khác cho cuộc đời.