Tâm thần phân liệt là một bệnh loạn thần nặng, có khuynh hướng mạn tính, làm cho người bệnh dần tách khỏi cuộc sống bên ngoài, thu dần vào thế giới bên trong với những hành vi, ý nghĩ kỳ dị, khó hiểu. Khoảng 1% dân số toàn cầu mắc căn bệnh này.
Cho đến nay, nguyên nhân gây bệnh vẫn chưa được xác định rõ ràng với một số yếu tố nguy cơ như di truyền, miễn dịch, nhiễm độc. Giai đoạn bệnh nặng, tiến triển cần điều trị nội trú tại cơ sở chuyên khoa. Người bệnh có các triệu chứng tâm thần liên quan đến mất liên lạc với thực tế và sống trong một thế giới do chính họ tạo ra.
Dưới đây là bài test tâm thần phân liệt do Viện Nghiên cứu Revive (Mỹ) đưa ra giúp các cá nhân đánh giá họ có nguy cơ bị tâm thần phân liệt không. Bài test chỉ mang tính chất tham khảo, mọi người nghi ngờ có bệnh vẫn cần sự tư vấn của chuyên gia y tế.
Trắc nghiệm có 10 câu hỏi, bạn chọn trả lời: Có hoặc Không.
1. Bạn có bao giờ thấy mọi thứ xung quanh trở nên xa lạ, khó hiểu, đáng sợ hoặc siêu thực không?
2. Bạn có nghe thấy những âm thanh như tiếng đập, tiếng chuông, tiếng vỗ tay và tiếng rít trong tai mặc dù những âm thanh này không hề xảy ra?
3. Bạn đã bao giờ cảm thấy mình gần như không thể kiểm soát được suy nghĩ của mình chưa?
4. Bạn có thấy khó khăn trong việc diễn đạt suy nghĩ của mình vì bạn thường nói lan man hoặc lạc đề?
5. Bạn có cảm thấy người khác liên tục theo dõi hoặc bàn tán về bạn không?
6. Bạn có nhìn thấy những thứ bất thường như ánh sáng chói lòa, tia chớp không?
7. Bạn có nghĩ rằng niềm tin và suy nghĩ của bạn khiến người khác thấy kỳ lạ không?
8. Bạn đã bao giờ nhìn ra hoặc cảm nhận những điều mà người khác không thấy không?
9. Đôi khi bạn có cảm giác bất thường như có vật gì đó dưới da (như một con bọ đang bò) không?
10. Đôi khi bạn có cảm thấy mình không tồn tại hoặc thế giới không tồn tại không?
Kết quả: Mỗi câu trả lời “Có” nhận 10 điểm.
0-40 điểm: Người làm trắc nghiệm không có khả năng bị tâm thần phân liệt.
41-100 điểm: Người làm trắc nghiệm có nguy cơ mắc bệnh.
Theo thông tin của Bệnh viện Tâm thần Trung ương 1, biểu hiện của bệnh tâm thần phân liệt bộc lộ ra bên ngoài bao gồm:
- Thiếu hoà hợp trong tư duy: Ngôn ngữ của người bệnh thường khó hiểu. Bệnh nhân nói một mình, không nói hoặc nói rất khẽ, có khi nói liên hồi, nói lung tung hoặc lặp đi lặp lại. Giả giọng người khác hoặc đặt ra từ ngữ mới mà chỉ một mình bệnh nhân mới hiểu được. Dòng tư duy có lúc chậm lúc nhanh, có khi ngừng lại. Nội dung tư duy thường nghèo nàn, tối nghĩa.
- Thiếu hoà hợp trong cảm xúc: Cảm xúc của bệnh nhân trở nên lạ lùng, khó hiểu, thiếu tình cảm với người thân, phai nhạc những sở thích trước đây.
- Thiếu hòa hợp trong hành vi: Hành vi xung đột, khó hiểu.
Người bệnh thường xa lánh mọi người, sống cô độc, đi lang thang không có mục đích, đôi khi có cơn kích động, hò hét, đập phá, có những động tác lặp đi lặp lại, nhún vai, nhếch mép. Một số bệnh nhân có hành vi kỳ dị như trời nắng thì mặc áo bông, trời rét thì lại ở trần. Có người lúc thì ngồi co ro một mình ở nhà, lúc thì chạy nhảy ngoài đường, can thiệp vào công việc của người khác.