Thứ Hai, 18/08/2025 09:54 (GMT+7)

Ăn dặm khoa học cho trẻ từ 06 đến 24 tháng tuổi

(SKTE) - Giai đoạn 1.000 ngày đầu đời, từ khi thụ thai đến khi trẻ tròn 2 tuổi, là " thời gian vàng" quyết định lớn đến sự phát triển của trẻ. Theo Viện Dinh dưỡng (Bộ Y tế), việc thực hành ăn dặm đúng cách chính là chìa khóa để trẻ phát triển toàn diện về thể chất lẫn trí tuệ.
Ảnh đại diện tin bài

Hướng dẫn thực hành ăn dặm khoa học cho trẻ 6-24 tháng tuổi. Ảnh minh họa

Ăn dặm: Bắt đầu đúng thời điểm là một đều rất quan trọng

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, ăn dặm là quá trình cho trẻ ăn bổ sung các thức ăn khác ngoài sữa mẹ, bao gồm tinh bột, chất đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất. Thời điểm tốt nhất để bắt đầu là sau 6 tháng tuổi.

Lý do là bởi, từ 6 tháng trở đi, tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ của trẻ khiến nhu cầu dinh dưỡng cũng tăng lên. Lúc này, sữa mẹ không còn đủ để cung cấp toàn bộ năng lượng và vi chất thiết yếu.

Khi ăn dặm sai thời điểm:

- Ăn dặm quá sớm (trước 6 tháng):

Theo các chuyên gia, hệ tiêu hóa của trẻ còn non nớt, chưa thích nghi với thức ăn đặc. Ăn dặm sớm có thể gây nguy cơ tiêu chảy, táo bón. Bên cạnh đó, trẻ bú mẹ ít đi làm giảm lượng kháng thể tự nhiên, tăng nguy cơ mắc bệnh.

- Ăn dặm quá muộn (sau 9 tháng):

Ngược lại, việc ăn dặm quá muộn sẽ khiến trẻ bị thiếu hụt dinh dưỡng cần thiết cho quá trình tăng trưởng, dẫn đến nguy cơ suy dinh dưỡng, thiếu máu, còi xương.

Nguyên tắc vàng khi cho trẻ ăn dặm

Để đảm bảo quá trình ăn dặm hiệu quả, các bậc phụ huynh cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

1.Từ ít đến nhiều: Thời gian đầu, nên cho trẻ ăn thử với lượng nhỏ (5-10ml/bữa). Khi trẻ đã quen, tăng dần lượng ăn và số bữa để hệ tiêu hóa có thời gian thích nghi.

2.Từ lỏng đến đặc: Bắt đầu bằng bột loãng trong 2-3 ngày đầu, sau đó tăng dần độ đặc. Tăng độ thô dần dần từ cháo rây, cháo nguyên hạt rồi đến cơm nát để trẻ phát triển cơ hàm và khả năng nhai nuốt.

3. Đầy đủ 4 nhóm chất: Thực đơn ăn dặm cần đảm bảo 4 nhóm chất dinh dưỡng thiết yếu:

- Tinh bột: Gạo, khoai, mì, nui...

- Chất đạm: Thịt, cá, tôm, trứng, sữa. Ưu tiên các loại đạm giàu sắt, kẽm như gan, thịt đỏ

- Chất béo: Dầu thực vật (dầu óc chó, dầu hạt cải, dầu đậu nành) và mỡ động vật. Chất béo chiếm tỉ lệ lớn trong khẩu phần ăn, giúp cung cấp năng lượng và hấp thu vitamin tan trong dầu.

- Vitamin và khoáng chất: Rau xanh, củ quả tươi có màu đậm như cà rốt, bí đỏ, rau cải.

Thực đơn ăn dặm theo từng giai đoạn

- Trẻ 6 - 8 tháng: Giai đoạn làm quen. Bắt đầu với 1 bữa/ngày, sau đó tăng lên 2 bữa/ngày. Thức ăn mềm, dễ tiêu hóa như cháo, bột loãng, rau củ nghiền nhuyễn.

- Trẻ 9 - 11 tháng: Giai đoạn tăng trưởng. Tăng lên 3-4 bữa/ngày với bột đặc hơn. Bổ sung đa dạng đạm (thịt, cá, trứng), rau củ băm nhuyễn và dầu mỡ.

- Trẻ 12 - 23 tháng: Giai đoạn phát triển kỹ năng nhai. Trẻ có thể ăn đa dạng thức ăn hơn với 4 bữa/ngày. Nên cho trẻ ăn cơm nát, thức ăn cắt nhỏ để rèn luyện cơ hàm.

- Trẻ 24 - 36 tháng: Giai đoạn ăn cùng gia đình. Trẻ có thể ăn cơm cùng người lớn với 3-4 bữa chính và 1-2 bữa phụ mỗi ngày. Cần tránh các thức ăn quá cứng, dai hoặc có nguy cơ gây hóc, nghẹn.

Những lưu ý khi cho trẻ ăn dặm

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, cha mẹ cần lưu ý để tránh những sai lầm phổ biến sau:

1. Nêm gia vị mặn: Trẻ dưới 1 tuổi không nên nêm thêm muối, mắm vào thức ăn vì thận còn yếu. Tập cho trẻ ăn nhạt từ nhỏ giúp phòng ngừa các bệnh mãn tính sau này.

2. Chỉ cho trẻ ăn nước hầm xương: Nhiều người lầm tưởng rằng nước hầm xương chứa nhiều chất dinh dưỡng nhưng sự thật không phải vậy. Phần lớn chất đạm vẫn còn trong bã thịt, cá. Chỉ ăn nước hầm sẽ khiến trẻ bị thiếu chất.

3. Không dùng dầu mỡ: Chất béo là nguồn cung cấp năng lượng chính cho trẻ. Việc thiếu chất béo sẽ cản trở quá trình hấp thu các vitamin cần thiết.

4. Cho trẻ ăn cơm quá sớm: Việc nuốt chửng cơm khi chưa có đủ răng sẽ khiến dạ dày trẻ phải hoạt động quá sức.

Huy Hiệu
Giúp con thoát bẫy ngọt ngày Tết
Giúp con thoát bẫy ngọt ngày Tết

(SKTE) - Từ những khay mứt đầy ắp sắc màu đến những lon nước ngọt luôn sẵn sàng bật nắp, trẻ nhỏ như lạc vào một ma trận ngọt ngào dịp Tết. Nếu cha mẹ không có cách kiểm soát khéo léo, những niềm vui ấy có thể vô tình trở thành gánh nặng cho hệ tiêu hóa non nớt của con.

Bí quyết giữ ấm cho trẻ ngày giá rét
Bí quyết giữ ấm cho trẻ ngày giá rét

(SKTE) - Mùa lạnh tràn về mang theo nỗi lo canh cánh của cha mẹ về những tiếng ho, cơn sốt ở trẻ. Thế nhưng, ranh giới giữa việc giữ ấm và "ủ chín" con đôi khi rất mong manh. Dưới đây là những "chiếc chìa khóa" giúp cha mẹ bảo vệ bé yêu đi qua mùa đông một cách khỏe mạnh, an lành.

Các bệnh thường gặp mùa Đông – Xuân ở trẻ và cách phòng ngừa
Các bệnh thường gặp mùa Đông – Xuân ở trẻ và cách phòng ngừa

(SKTE) - Mùa Đông - Xuân với thời tiết lạnh, ẩm và thay đổi thất thường là điều kiện thuận lợi để vi rút, vi khuẩn phát triển, khiến nhiều bệnh truyền nhiễm lây qua đường tiêu hóa, hô hấp như cúm, ho gà, sởi, rubella, thủy đậu, tay chân miệng… gia tăng mạnh. Thời điểm này cũng diễn ra nhiều lễ hội, hoạt động tập trung đông người, làm nguy cơ bùng phát dịch càng cao. Trong đó, trẻ nhỏ, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền hoặc hệ miễn dịch suy yếu dễ mắc bệnh nhất.

Vị trí, vai trò, chức năng và nhiệm vụ của Khoa học Sức khỏe trong giai đoạn hiện nay
Vị trí, vai trò, chức năng và nhiệm vụ của Khoa học Sức khỏe trong giai đoạn hiện nay

(SKTE) – Trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với những thách thức đa chiều về dịch bệnh, già hóa dân số, biến đổi khí hậu, đô thị hóa nhanh và sự thay đổi sâu sắc của mô hình bệnh tật, Khoa học Sức khỏe không còn chỉ là lĩnh vực nghiên cứu chuyên môn thuần túy, mà đã trở thành một trụ cột chiến lược trong phát triển con người, phát triển kinh tế – xã hội và bảo đảm an ninh y tế quốc gia. Việc nhìn nhận đúng vị trí, vai trò, chức năng và nhiệm vụ của Khoa học Sức khỏe trong giai đoạn hiện nay là yêu cầu mang tính cấp thiết, có ý nghĩa lâu dài đối với tương lai của mỗi quốc gia.

Sức khỏe trẻ em Yếu tố quyết định chất lượng nhân lực tương lai
Sức khỏe trẻ em: Yếu tố quyết định chất lượng nhân lực tương lai

(SKTE) - Khát vọng về một Việt Nam thịnh vượng năm 2045 thực ra không ở đâu xa, mà nằm ngay trong chính bữa ăn, giấc ngủ của thế hệ trẻ hôm nay. Ít ai nhận ra rằng, sự thành bại của nguồn nhân lực tương lai đang được định đoạt từng ngày qua sự chăm sóc hiện tại. Đầu tư cho sức khỏe trẻ em chính là sự chuẩn bị tốt nhất cho một thế hệ người Việt cao lớn và trí tuệ.

Những căn bệnh thời đại đang tàn phá trẻ em
Những căn bệnh thời đại đang tàn phá trẻ em

(SKTE) - Chúng ta thường nhìn vào chiều cao, cân nặng hay khả năng lướt iPad, điện thoại nhoay nhoáy của con trẻ để tự hào về một thế hệ lớn nhanh như thổi. Nhưng có bao giờ giữa nhịp sống hối hả ấy, cha mẹ giật mình nhận ra đằng sau vẻ ngoài phổng phao, một cuộc khủng hoảng y tế đang âm thầm diễn ra? Từ cột sống oằn mình chịu áp lực, những cái nháy mắt vô thức đến nạn đói vi chất ẩn sau cơ thể thừa cân... thế hệ trẻ Việt đang đối mặt với những lời kêu cứu thầm lặng mà đôi khi, chính sự tiện nghi hiện đại đã khiến chúng ta vô tình lãng quên.

Lương, phụ cấp mới của nhân viên và hoạt động y tế theo quy định từ 1 1 2026
Lương, phụ cấp mới của nhân viên và hoạt động y tế theo quy định từ 1/1/2026

(SKTE) - Nghị quyết 261 năm 2025 của Quốc hội đã chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, trong đó quy định nhiều cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá cho nhân viên y tế như, bác sĩ y khoa, dược sĩ được xếp lương từ bậc 2 khi được tuyển dụng và một số trường hợp được hưởng 100% phụ cấp ưu đãi nghề.

Logo Tạp chí Sức khỏe trẻ em
© Bản quyền 2024 Sức khỏe Trẻ em
Hotline: Hà Nội - (024) 37 765 156 / TP HCM - 0936813116
Logo Tạp chí Sức khỏe trẻ em
Tạp chí Sức khỏe Trẻ em
Địa chỉ: 42 Ngô Thì Nhậm, Hà Nội.
Điện thoại:  0988158008; 0971251286.
Email: suckhoetreem2024@gmail.com.
Giấy phép số 298/GP-BTTTT, ngày 6/10/2024 của Bộ Thông tin và Truyền thông.
STK: 0021000568719, Ngân hàng Vietcombank
Ghi rõ nguồn Sức khỏe Trẻ em khi phát hành lại thông tin từ website này.
Thiết kế bởi Tập đoàn Trí Nam
Tổng biên tập: TS. Trần Doãn Tiến.
Phó Tổng Biên tập: TS. Nguyễn Văn Minh.
Ủy viên Ban biên tập: Nguyễn Thanh Cao
Trưởng VP đại diện tại TP HCM: TS Nguyễn Chí Tân
P. Trưởng ban Thư ký tòa soạn: Lê Minh Nam.
Tổ chức sự kiện: Nguyễn Văn Mạnh, P. Giám đốc Trung tâm Media
Trị sự: Đoàn Thanh Hà, P. Trưởng ban Trị sự