Trong hai ngày 7 và 8/8, đoàn chuyên gia Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương đã có mặt tại Lào Cai để giám sát việc triển khai cho trẻ uống vaccine Rota tại một số trạm y tế.
Loại vaccine này được đưa vào tiêm chủng mở rộng từ tháng 12/2024, dành cho trẻ từ 2 đến dưới 6 tháng tuổi và hoàn toàn miễn phí tại các điểm tiêm chủng công lập. Khác với hầu hết loại vaccine tiêm, Rota là dạng uống, giúp phòng tiêu chảy cấp do virus Rota - nguyên nhân hàng đầu gây bệnh ở trẻ nhỏ. Loại virus này lây qua đường tiêu hóa, có thể gây mất nước, trụy mạch, suy kiệt và không qua khỏi nếu không được điều trị kịp thời.
Số liệu của Bộ Y tế cho thấy tại Việt Nam, giai đoạn 2016-2023, virus Rota là tác nhân gây tiêu chảy cấp ở 20% đến trên 50% trẻ em. Mỗi năm có hàng trăm nghìn ca nhập viện và ca cấp cứu do biến chứng mất nước, trong đó phần lớn xảy ra tại vùng sâu, vùng xa, nơi trẻ ít có cơ hội tiếp cận vaccine dịch vụ.
Tại Lào Cai, bác sĩ Trần Xuân Hùng, Phó giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, cho biết toàn tỉnh đã có hơn 11.800 trẻ trong độ tuổi được uống đủ 2 liều vaccine Rota miễn phí. Riêng tại Trạm Y tế Tân Thịnh (phường Văn Phú), hơn 40 trẻ đã được uống và đến nay chưa ghi nhận trường hợp nào gặp phản ứng phụ.
Trên phạm vi cả nước, sau 8 tháng triển khai, vaccine Rota đã có mặt tại 27/34 tỉnh, thành phố, với hơn 570.000 liều được sử dụng. Dự kiến đến năm 2026, toàn bộ trẻ em trong độ tuổi sẽ được tiếp cận vaccine này bằng ngân sách nhà nước. Trong khi đó, nếu uống dịch vụ, giá mỗi liều dao động từ 300.000 đến 700.000 đồng.
Không chỉ dừng lại ở Rota, Chương trình Tiêm chủng mở rộng quốc gia đang có lộ trình bổ sung thêm các loại vaccine có giá trị phòng bệnh cao nhưng chi phí lớn. Cụ thể, vào cuối năm 2025, vaccine ngừa phế cầu sẽ được triển khai ở quy mô nhỏ tại một số xã vùng núi khó khăn, nơi sinh sống của đồng bào dân tộc thiểu số.
Sang năm 2026, vaccine ngừa virus HPV (gây ung thư cổ tử cung) cũng sẽ được đưa vào chương trình, ưu tiên cho nhóm trẻ em gái ở khu vực này.
Hiện trên thị trường, giá vaccine HPV dao động từ 1,5 đến 3 triệu đồng/mũi, với phác đồ tiêm 2-3 mũi. Vaccine phế cầu có giá từ 1,2 đến 1,5 triệu đồng/mũi, tùy số chủng phòng bệnh.