Thứ Ba, 06/01/2026 07:59 (GMT+7)

Những căn bệnh thời đại đang tàn phá trẻ em

(SKTE) - Chúng ta thường nhìn vào chiều cao, cân nặng hay khả năng lướt iPad, điện thoại nhoay nhoáy của con trẻ để tự hào về một thế hệ lớn nhanh như thổi. Nhưng có bao giờ giữa nhịp sống hối hả ấy, cha mẹ giật mình nhận ra đằng sau vẻ ngoài phổng phao, một cuộc khủng hoảng y tế đang âm thầm diễn ra? Từ cột sống oằn mình chịu áp lực, những cái nháy mắt vô thức đến nạn đói vi chất ẩn sau cơ thể thừa cân... thế hệ trẻ Việt đang đối mặt với những lời kêu cứu thầm lặng mà đôi khi, chính sự tiện nghi hiện đại đã khiến chúng ta vô tình lãng quên.
Ảnh đại diện tin bài

Đằng sau sự im lặng ngoan ngoãn khi xem điện thoại là áp lực khổng lồ đè nặng lên cột sống non nớt của trẻ.

Nếu nghĩ rằng đau mỏi vai gáy là đặc sản của dân văn phòng, có lẽ chúng ta cần nhìn lại tư thế của con mình ngay lúc này. Các bác sĩ chấn thương chỉnh hình đang phải tiếp nhận những bệnh nhân chỉ mới độ tuổi tiểu học nhưng lại mang cột sống thoái hóa của người già. Thuật ngữ Tech Neck (Hội chứng cổ rùa) ra đời như một lời cảnh báo ám ảnh của y học học đường: Khi trẻ cúi đầu 60 độ để nhìn màn hình, cột sống cổ mỏng manh phải gánh chịu sức nặng tương đương 27kg. Hãy thử tưởng tượng, con bạn đang phải cõng một bao gạo 25kg trên cổ suốt nhiều giờ mỗi ngày.

Thực tế đau lòng là năm 2024, có tới 69% trẻ em được khảo sát báo cáo tình trạng đau cổ. Con số này lên tới hơn 83% ở nhóm thanh thiếu niên dùng điện thoại trên 3 giờ mỗi ngày. Cột sống của con sinh ra là để vươn cao vận động, không phải để làm giá đỡ cho những thiết bị điện tử.

Sự xâm nhập của thế giới số không chỉ dừng lại ở những tổn thương xương khớp hữu hình. Năm 2024-2025 đánh dấu sự gia tăng đáng lo ngại của những tổn thương vô hình nơi hệ thần kinh. Các bệnh viện Nhi liên tục ghi nhận sự gia tăng của trẻ mắc hội chứng Tic – những cái giật cơ, nháy mắt hay phát âm vô thức – hệ quả trực tiếp từ việc hệ dopaminergic bị rối loạn do ánh sáng xanh và sự kích thích liên tục từ màn hình. Chiếc điện thoại thông minh, vốn được coi là bảo mẫu điện tử giúp con ngồi yên, nay lại trở thành tác nhân khiến thế hệ trẻ trở nên lo âu hơn bao giờ hết.

Chưa dừng lại ở đó, lối sống ít vận động kết hợp với ma trận hóa chất trong đồ nhựa, mỹ phẩm đang thúc đẩy đồng hồ sinh học của trẻ chạy nhanh bất thường. Tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, hàng trăm trẻ đang được quản lý điều trị dậy thì sớm. Tuổi thơ của các em đang bị đánh cắp, và chiều cao trưởng thành bị đe dọa nghiêm trọng bởi quá trình lão hóa sinh học diễn ra quá sớm này.

Trẻ có thể thừa cân, béo phì nhưng cơ thể bên trong lại đang kêu cứu vì thiếu hụt những vi chất thiết yếu. 

Chúng ta cũng đang đối mặt với một nghịch lý dinh dưỡng mang tên Nạn đói tiềm ẩn. Tại các đô thị lớn như TP.HCM, tỷ lệ học sinh thừa cân béo phì đã vượt mức 37%. Trẻ trông có vẻ bụ bẫm, tròn trịa, nhưng thực chất cơ thể lại đang cạn kiệt vi chất. Theo Viện Dinh dưỡng, hơn 53% trẻ từ 6 đến 59 tháng tuổi thiếu kẽm – một sự thiếu hụt âm thầm bào mòn hệ miễn dịch và trí tuệ mà mắt thường không thể nhìn thấy. Cộng hưởng với môi trường ô nhiễm khói bụi và tiếng ồn đô thị, sức đề kháng và khả năng tập trung của trẻ đang bị thử thách hơn bao giờ hết.

Những vấn đề sức khỏe kể trên được gọi là bị lãng quên bởi chúng không gây đau đớn tức thì như gãy tay hay sốt cao, nhưng chúng lại âm thầm kiến tạo nên một nền tảng thể chất yếu ớt cho cả cuộc đời.

Làm cha mẹ hiện đại thật khó, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể làm tốt hơn mỗi ngày bằng những hành động nhỏ. Hãy cùng con rời xa thế giới ảo để tận hưởng niềm vui thực tại, chú trọng những bữa ăn giàu dinh dưỡng để lấp đầy những cơn đói vi chất tiềm ẩn. Và xin hãy nhớ, điểm số có thể cải thiện, nhưng sức khỏe tâm thần cần được vun đắp mỗi ngày. Hãy lắng nghe con nhiều hơn, vì một tương lai khỏe mạnh bắt đầu từ sự thấu hiểu của cha mẹ hôm nay.

N.H
Hội chứng Burnout ở Gen Z Khi áp lực không tạo ra kim cương
Hội chứng Burnout ở Gen Z: Khi áp lực không tạo ra kim cương

Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhịp sống nhanh và công nghệ phát triển vượt bậc, giới trẻ – đặc biệt là Gen Z – đang đối mặt với một “kẻ thù vô hình” mang tên burnout, hay hội chứng kiệt sức. Đây không chỉ là vấn đề cá nhân mà đã trở thành một hiện tượng đáng báo động trên toàn cầu. Tiến sĩ Lê Nguyên Phương, chuyên gia Tâm lý và Giáo dục với hơn ba thập kỷ kinh nghiệm làm việc tại Việt Nam và Hoa Kỳ, đã chia sẻ những góc nhìn sâu sắc về thực trạng này, đồng thời đưa ra các giải pháp thiết thực để Gen Z vượt qua khủng hoảng.

Cảnh báo chủng EV71 độc lực cao
Cảnh báo chủng EV71 độc lực cao

(SKTE) - Trước đà gia tăng của bệnh tay chân miệng và sự xuất hiện của chủng virus EV71 có khả năng gây biến chứng nặng, Bộ Y tế vừa có chỉ đạo yêu cầu các địa phương và cơ sở khám chữa bệnh chủ động phương án điều trị, siết chặt công tác kiểm soát lây nhiễm.

Tầm nhìn 10 năm cho sức khỏe học đường
Tầm nhìn 10 năm cho sức khỏe học đường

(SKTE) - Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Chương trình Sức khỏe học đường giai đoạn 2026-2035. Quyết định này đánh dấu một bước tiến quan trọng, hướng tới mục tiêu chăm sóc và bảo vệ toàn diện cả thể chất lẫn tinh thần cho thế hệ học sinh Việt Nam ngay từ trên ghế nhà trường.

Rửa tay cho trẻ Một hành động rất nhỏ nhưng giá trị phòng bệnh không nhỏ
Rửa tay cho trẻ: Một hành động rất nhỏ nhưng giá trị phòng bệnh không nhỏ

(SKTE) - Có những thói quen trong chăm sóc trẻ em tưởng rất nhỏ nên dễ bị xem nhẹ. Rửa tay là một ví dụ. Trước bữa ăn, sau khi đi vệ sinh, sau giờ chơi, sau khi ho, hắt hơi, sau khi chạm vào đồ chơi dùng chung, bàn ghế, tay nắm cửa… đôi bàn tay của trẻ có thể mang theo rất nhiều mầm bệnh mà mắt thường không nhìn thấy. Vì vậy, dạy trẻ rửa tay đúng cách không chỉ là dạy một nề nếp vệ sinh, mà là trao cho trẻ một kỹ năng tự bảo vệ sức khỏe từ rất sớm.

Nâng cao chăm sóc sức khỏe toàn dân, 12 vaccine tiêm miễn phí
Nâng cao chăm sóc sức khỏe toàn dân, 12 vaccine tiêm miễn phí

(SKTE) - Tính đến tháng 9/2026, đã có 12 loại vaccine được triển khai tiêm chủng miễn phí trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng quốc gia. Các hoạt động tiêm chủng tự nguyện cho người dân có nhu cầu cũng góp phần mang lại sự thành công của công tác tiêm chủng trong việc chủ động bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Logo Tạp chí Sức khỏe trẻ em
© Bản quyền 2024 Sức khỏe Trẻ em
Hotline: Hà Nội - (024) 37 765 156 / TP HCM - 0936813116