Khiếm thính và điếc khác nhau như thế nào?

Khiếm thính và điếc có giống nhau không?

Khiếm thính và điếc không giống nhau. Trên thực tế, chúng ta thường cho rằng “điếc” là cách nói thẳng thừng về một người không có khả năng nghe, còn “khiếm thính” là cách nói giảm nói tránh lịch sự hơn. Tuy nhiên, đây là quan điểm sai lầm. 

Theo Chủ tịch Chi hội Điếc Hà Nội, điếc là tình trạng mất thính lực hoàn toàn hoặc gần như hoàn toàn. Người bị điếc hoàn toàn không nghe được bất kỳ âm thanh nào. Đối với khiếm thính thì bệnh nhân vẫn nghe được nhưng khả năng nghe kém hơn bình thường theo từng  mức độ khác nhau, từ nhẹ đến nặng. 

Khiếm thính và điếc còn khác nhau ở chỗ người điếc giao tiế bằng ngôn ngữ ký hiệu 100% trong khi người khiếm thính vẫn nghe được ít nhiều nên phri sử dụng cả ngôn ngữ ký hiệu và ngôn ngữ nói. 

Khiếm thính và điếc là 2 định nghĩa khác nhau

Nguyên nhân ảnh hưởng đến tình trạng nghe kém

Khiếm thính và điếc có thể xuất phát từ các yếu tố bẩm sinh hay bên ngoài như

Nguyên nhân bẩm sinh

Không ít người bị điếc hoặc khiếm thính bẩm sinh hoặc sơ sinh. Nguyên nhân sâu xa xuất phát từ các yếu tố di truyền hoặc bị dị tật trong quá trình mang thai. Loại trừ di truyền, các nguyên nhân gây điếc bẩm sinh có thể là:

• Thai phụ mắc bệnh giang mai, nhiễm khuẩn Rubella hoặc bị các bệnh nhiễm trùng khác
• Em bé sinh non, nhẹ cân
• Ảnh hưởng từ các loại thuốc sử dụng trong thời gian mang bầu như thuốc chống sốt rét, thuốc lợi tiểu, thuốc aminoglycoside,...
• Em bé bị thiếu oxy khi sinh
• Em bé bị vàng da nghiêm trọng trong những năm đầu đời dẫn đến hỏng dây thần kinh thính giác của bé

Nguyên nhân không do bẩm sinh

Bạn nên cảnh giác nếu rơi vào các trường hợp dưới đây:

• Bị nhiễm trùng tai mãn tính, viêm tai giữa
• Mắc bệnh truyền nhiễm như sởi, quai bị
• Ảnh hưởng từ tác dụng của một số loại thuốc như thuốc điều trị nhiễm trùng, sốt rét, ung thư,...
• Bị tai nạn vùng đầu hoặc tai
• Có tiếng ồn quá lớn của máy móc hay tiéng ồn từ các vụ nổ
• Lão hoá, tế bào thính giác bị ảnh hưởng 
• Dị vật chặn ống tai

Có 1 số trường hợp mất thính lực từ khi ra đời

Các cấp độ khiếm thính và điếc?

Theo các chuyên gia y tế, điếc và khiếm thính được chia thành các cấp độ như sau:

• Khiếm thính nhẹ: Có khả năng nghe đươc âm thanh từ 25 - 69dB nhưng khó nghe thấy lời nói của những người xung quanh, đặc biệt là khi có tiếng ồn chêm vào.
• Khiếm thính vừa: Nghe được âm thanh ở ngưỡng 50 - 69dB, vô cùng khó khăn khi giao tiếp nếu không dùng máy trợ thính
• Khiếm thính nặng/ Điếc nặng: Chỉ nghe được âm lượng trên 70 - 89dB, khi nói chuyện phải sử dụng ngôn ngữ ký hiệu
• Điếc sâu: Không nghe được âm thanh ở ngưỡng 90dB, giao tiếp thường ngày thường phải thực hiện qua ngôn ngữ ký hiệu, đọc và viết

Khiếm thính và điếc ảnh hưởng đến cuộc sống như thế nào?

Điếc và khiếm thính ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ của người bệnh. Nó làm suy giảm khả năng nhận thức và sự phát triển trí tuệ của mỗi người như:

Khả năng giao tiếp và tư duy

Khả năng nghe của mỗi người ảnh hưởng rất lớn đến giao tiếp và cách sử dụng ngôn ngữ. Do đó, những người bị khiếm thính và điếc dễ bị trì hoãn việc phát triển ngôn ngữ và tư duy. Đây là lý do những người bị khiếm thính thường có kết quả học tập kém và phải áp dụng các phương pháp hỗ trợ giáo dục đặc biệt. Ngay cả khi sử dụng ngôn ngữ ký hiệu, họ cũng bị khá hạn chế trong việc truyền đạt thông tin cho mọi người.

Cảm xúc

Không thể nghe thấy và cảm thấy khó khăn trong giao tiếp sẽ khiến đời sống sinh hoạt hàng ngày của bệnh nhân gặp nhiều khó khăn. Về mặt tâm lý, những đối tượng này hơi mặc cảm, tự ti và dễ cảm thấy cô đơn, thất vọng, buồn chán và dễ dẫn đến trầm cảm.

Tìm kiếm việc làm

Đa số các trường hợp bị khiếm thính và điếc rất khó tìm kiếm việc làm hoặc không có việc làm thu nhập tốt. Điều này không chỉ khiến cuộc sống của nhóm người này gặp nhiều khó khăn mà còn gia tăng gánh nặng chi phí xã hội của cả quốc gia. 

Khả năng nghe của con người được chia ra thành nhiều cấp độ dựa theo các mốc âm lượng khác nhau

Chẩn đoán, điều trị điếc và khiếm thính ra sao?

Trong trường hợp nghi ngờ bản thân có các bất thường về mặt thính lực, cách tốt nhất là bạn nên đi gặp các bác sĩ chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, hiệu quả như sau:

Chẩn đoán

Các bác sĩ sẽ tiến hành khai thác tiền sử bệnh lý, dấu hiệu lâm sàng và đánh giá các tình trạng bất thường ở khu vực tai để đưa ra kết luận chính xác về tình trạng bệnh. Các bác sĩ sẽ đánh giá chuyên sâu khả năng nghe (đo thính lực) của bệnh nhân nếu phát hiện bệnh nhân có các biểu hiện như:

• Thủng màng nhĩ
• Ống tai bị nhiễm trùng
• Có dịch trong ống tai
• Ráy tai bị tắc nghẽn
• Ứ đọng dịch sau màng nhĩ

Điều trị 

Trên thực tế, chưa có phương pháp nào có thể chữa trị hoàn toàn tình trạng điếc và khiếm thính. Nguyên nhân là không có biện pháp phục hồi khi các tế bào lông trong ốc tai bị hỏng. Một số phương pháp điều trị y tế có thể nhắc đến bao gồm:

• Dùng máy trợ thính để tăng âm lượng, giúp bệnh nhân nghe hiểu và giao tiếp hiệu quả hơn. Phương pháp này áp dụng cho các trường hợp khiếm thính nhẹ, trung bình nhưng không có tác dụng với các trường hợp điếc sau.  Tuỳ tình trạng bệnh lý mà bệnh nhân có thể được chỉ định sử dụng:
  • Máy trợ thính phía sau tai
  • Máy trợ thính trong ốc tai
  • Máy trợ thính xương
  • Máy trợ thính CIC
• Cấy ốc tai điện tử cho các ca bị tổn thương các tế bào lông trong ốc tai khi tai nạn hoặc va chạm nặng. Các bác sĩ sẽ tiến hành đặt 1 điện cực mỏng vào ốc tai để nâng cao khả năng nghe. Bằng cách này, người bệnh có thể nghe nhạc được dễ dàng hoặc nghe tốt ngay cả khi ồn ào. 
• Dùng ngôn ngữ ký hiệu và đọc nói cho những người bị điếc nặng hoặc khiếm thính (mang tính chất hỗ trợ).

Việc chẩn đoán nên được thực hiện càng sớm càng tốt

Chủ động phòng ngừa các tình trạng suy giảm thính lực như nào?

Ngoài các trường hợp bị khiếm thính và điếc (bẩm sinh) thì chúng ta có thể chủ động giảm nguy cơ bị suy giảm thính lực bằng cách thay đổi các thói quen hàng ngày như:

• Không nghe nhạc, xem tivi với âm lượng lớn
• Nếu môi trường làm việc có nhiều tiếng ồn như vũ trường, nhà máy,... thì cần sử dụng các nút bịt tai
• Không nhét các đồ vật linh tinh vào tai vì dễ làm thủng màng nhĩ gây điếc
• Nếu mắc các bệnh về tai mũi họng như viêm xoang, viêm tai thì cần áp dụng các biện pháp điều trị triệt để, hạn chế để xảy ra các biến chứng nghiêm trọng

Có thể nói, khiếm thính và điếc là các vấn đề sức khoẻ khác nhau. Khiếm thính chỉ tình trạng nghe kém, nghe không rõ hoặc nghe không đầy đủ. Trong khi đó, điếc là tình trạng mất hoàn toàn khả năng nghe, không thể nghe được bất kỳ âm thanh nào. Cả hai tình trạng này đều có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm cả yếu tố bẩm sinh và các tác động từ môi trường.