Trước khi nhập viện, bà N.T.H. (59 tuổi, ở Hà Giang), bắt đầu có các triệu chứng như sốt cao 39°C, đau đầu dữ dội, buồn nôn và nôn ói. Đặc biệt, bà có dấu hiệu giảm ý thức, lơ mơ và không còn nhận thức được xung quanh. Tình trạng này diễn biến nhanh chóng chỉ trong vòng một ngày, buộc gia đình phải đưa bà đến bệnh viện cấp cứu. Sau đó, bệnh nhân được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương trong tình trạng ý thức suy giảm nghiêm trọng.
Ngay khi nhập viện, bệnh nhân được đặt ống thở máy để hỗ trợ hô hấp. Qua các xét nghiệm chẩn đoán chuyên sâu bao gồm cấy máu và xét nghiệm dịch não tủy, xác định bệnh nhân bị viêm màng não do vi khuẩn phế cầu. Đây là loại vi khuẩn thường trú trong đường hô hấp của con người nhưng có thể gây bệnh khi xâm nhập vào máu hoặc các cơ quan khác qua các tổn thương.
Thạc sĩ, bác sĩ Hà Việt Huy, Khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết: "Phế cầu là một loại vi khuẩn thường trú trong cơ thể, nguyên nhân phổ biến gây ra nhiều bệnh lý nguy hiểm như viêm phổi, viêm màng não… Tuy nhiên vi khẩn này chỉ gây bệnh khi có điều kiện thuận lợi như suy giảm miễn dịch hoặc tổn thương trong cơ thể".
Trường hợp bệnh nhân H. qua khai thác thêm tiền sử, các bác sĩ phát hiện bệnh nhân từng bị viêm tai giữa kéo dài nhiều năm mà không điều trị triệt để. Đây có thể là yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến tình trạng viêm màng não do phế cầu.
 |
| Viêm tai giữa nhưng không chữa trị kịp thời sẽ ảnh hưởng đến não bộ. Ảnh minh hoạ. |
Bác sĩ Huy chia sẻ: Vi khuẩn phế cầu thường xâm nhập vào màng não thông qua các đường dẫn trực tiếp, chẳng hạn như từ tai giữa hoặc các tổn thương khác trong đường hô hấp. Không thể khẳng định chắc chắn rằng đây là nguyên nhân duy nhất, nhưng đây là yếu tố phù hợp nhất với tình trạng bệnh của bệnh nhân.
Sau 5 ngày điều trị, dịch não tủy của bệnh nhân đã trở lại bình thường, ý thức cải thiện rõ rệt và bệnh nhân đã được rút ống thở máy. Hiện tại, bệnh nhân đã được xuất viện.
Để phòng tránh bệnh do vi khuẩn phế cầu gây ra, bác sĩ Huy cũng khuyến cáo: "Viêm màng não do phế cầu là một cấp cứu nội khoa nguy hiểm. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh nhân có thể tử vong chỉ trong vòng một ngày. Người dân cần lưu ý các bệnh tưởng chừng đơn giản như: viêm tai giữa, viêm xoang… cần được điều trị dứt điểm, bởi nếu để kéo dài có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm như trong trường hợp này. Tiêm vaccine phòng bệnh được coi là biện pháp tối ưu, một cách để giảm thiểu các tỉ lệ tử vong đáng tiếc, cũng như là giảm thiểu các chi phí và thời gian chữa bệnh".